42, 6

 

 

Tomasz Zyss, Robert T. Hese, Andrzej Zięba

Artykuł redakcyjny. Terapia wstrząsowa w psychiatrii – rys historyczny             797-818

Shock therapy in psychiatry – historical feature 797-818

Streszczenie

W 2008 r. mija 70. rocznica przeprowadzenia w Rzymskiej Klinice Psychiatrii pierwszego zabiegu elektrowstrząsowego i wprowadzenia do praktyki klinicznej nowej fizykalnej terapii. Terapia elektrowstrząsowa - jako jedyna z dawnych terapii - wywodzących się sprzed ery nowoczesnej farmakoterapii - przetrwała mimo pewnych trudności do czasów współczesnych i jest uważana za bezpieczną i wysoce skuteczną metodą leczenia ciężkich zaburzeń afektywnych i psychoz. Praca prezentuje dzieje terapii elektrowstrząsowej i innych technik wstrząsowych w kontekście historycznym.

Summary

2008 brings the 70th anniversary of the first electroconvulsive treatment, which was applied in a Psychiatric Clinic of Rome and introduced a new physical therapy to the clinical practice. The electroconvulsive therapy (ECT) – remains as the only method from the earlier therapies practised in the era preceding modern pharmacotherapy. It survived to the present times despite some difficulties. The ECT is a safe and extremely effective method for the treatment of severe affective disorders and psychoses. The paper presents the development of ECT and others convulsive techniques in a historical context.

Słowa klucze: wstrząsy chemiczne, terapia elektrowstrząsowa, historia

Key words: chemically induced seizures, electroconvulsive therapy, history

 

 

Danuta Palińska, Iwona Makowska, Tomasz Sobów, Robert T. Hese, Iwona Kłoszewska

Elektrowstrząsowe zabiegi podtrzymujące – przegląd piśmiennictwa             819-824

Maintenance electroconvulsive therapy – a review of literature             819-824 

Streszczenie

Zabiegi elektrowstrząsowe podtrzymujące zmniejszają ryzyko nawrotów zaburzeń afektywnych i schizofrenicznych. Pomimo ich potencjalnej wartości jako metody leczniczej, nadal rzadko są stosowane w codziennej praktyce klinicznej. Publikacja zawiera przegląd dostępnego piśmiennictwa naukowego na temat zabiegów elektrowstrząsowych podtrzymujących. Większość publikacji to małe otwarte próby lub prezentacje przypadków klinicznych, jednakże prezentowane wyniki potwierdzają, że podtrzymująca elektroterapia jest metodą leczenia skuteczną i dobrze tolerowaną dla pacjentów, u których stwierdza się wysoką częstość nawrotów choroby i którzy odpowiedzieli poprawą kliniczną na podstawową serię zabiegów elektrowstrząsowych.

Summary

Continuation and maintenance electroconvulsive therapy (ECT) is used to reduce the risk for relapse and recurrence of affective disorders and schizophrenic disorders. Despite the potential value of these ECT schedules, both are relatively neglected in clinical practice. This article reviews the recent research on the subject. Although most of the research are small open studies and case reports, continuation and maintenance ECT does emerge as a safe and effective treatment for relapse and recurrence-prone patients who have responded to the basic course of ECT.

Słowa klucze: elektrowstrząsowe zabiegi podtrzymujące

Key words: continuation electroconvulsive therapy, maintenance electroconvulsive therapy

 

 

Danuta Palińska, Gabor Gazdag, Tomasz Sobów, Robert T. Hese, Iwona Kłoszewska

Leczenie elektrowstrząsowe w Polsce w 2005 roku – wyniki ankiety przeprowadzonej w polskich szpitalach psychiatrycznych          825-839

Electroconvulsive therapy in Poland in 2005 – a nationwide questionnaire study performed in Polish psychiatric clinics  825-839

Streszczenie

Badanie przeprowadzone metodą ankietową wśród polskich Klinik Psychiatrycznych i Szpitali Psychiatrycznych miało na celu uzyskanie danych o popularności metody leczenia elektrowstrząsami w polskiej psychiatrii oraz uzyskanie informacji o szczegółach technicznych wykonywanych zabiegów EW w różnych ośrodkach na terenie całego kraju. Wyniki ankiety potwierdziły niską (najniższą w Europie Środkowo-Wschodniej) częstość stosowania zabiegów EW, która wyniosła 0,72% liczby pacjentów leczonych w szpitalach psychiatrycznych, gdzie stosuje się tę metodę leczenia. Ogółem w 2005 roku zabiegami EW było leczonych 450 pacjentów, co stanowi ok. 0,22% ogólnej populacji pacjentów leczonych w psychiatrycznych oddziałach pełnodobowych w Polsce w 2005r.

Summary

The aim of this study was to determine the characteristics of ECT practice in Polish Psychiatric Clinics in 2005. A questionnaire was sent to all Polish psychiatric hospitals that performed electroconvulsive therapy in 2005. Altogether 450 patients (0.22% of the general number of psychiatric inpatients in 2005 and 0.72% of the inpatients of hospitals where electroconvulsive therapy was performed) were treated with ECT in Poland in 2005. The rate of ECT use in Poland is the lowest in the Central – East European region.

Słowa klucze: zabiegi elektrowstrząsowe, ankieta

Key words: electroconvulsive therapy, questionnaire

 

 

Marek Jarema, Joanna Meder, Aleksander Araszkiewicz, Magdalena Tyszkowska

Leki przeciwpsychotyczne w praktyce lekarza psychiatry. Leczenie pierwszego epizodu schizofrenii             841-858

Antipsychotics in clinical practice. Treatment of the first schizophrenic episode             841-858

Streszczenie

Cel pracy: uzyskanie informacji na temat praktyki wyboru leków przeciwpsychotycznych w leczeniu I epizodu schizofrenii. Szczególnie interesowano się czynnikami, którymi kierują się lekarze w wyborze leku, postrzeganiu poszczególnych leków przez psychiatrów oraz opiniami lekarzy o dostępności leków przeciwpsychotycznych.

Materiał i metody: badaniem objęto 100 praktykujących psychiatrów z wybranych losowo ośrodków; połowa z lekarzy pracowała w lecznictwie otwartym a połowa w zamkniętym. Posłużono się ankietą skonstruowaną zawierającą 17 pytań dotyczące leczenia farmakologicznego pierwszego epizodu schizofrenii.

Wyniki: najczęściej zalecanym lekiem była olanzapina (33%), następnie risperidon (26%) i perazyna (25%). Lekarze częściej zalecali chorym szpitalnym risperidon niż perazynę (odpowiednio 29% i 24%) a chorym ambulatoryjnym częściej perazynę ( 25%) niż risperidon (23%). Fluoksetynę zalecano 18% chorych ambulatoryjnych, ale nie chorym szpitalnym. Weryfikacja skuteczności leczenia następowała najczęściej po 4 tygodniach leczenia (39%). U 28% chorych leczonych szpitalnie i 16% leczonych ambulatoryjnie zmieniano lek przeciwpsychotyczny, głównie z powodu braku skuteczności leczenia. Więcej psychiatrów (77%) uznało za ważniejszy korzystny wpływ leku na objawy negatywne schizofrenii niż na objawy pozytywne (59%).

Wnioski: praktyki preskrybcyjne psychiatrów dowodzą popularności olanzapiny i risperidonu w leczeniu pierwszego epizodu, ale też mocnej pozycji perazyny, co wynika z obecnych uregulowań prawnych. Trzy razy więcej psychiatrów uznało, że pacjenci powinni mieć nieograniczony dostęp do olanzapiny lub risperidonu, niż do pernazyny. Za najbardziej pożądaną cechę leku przeciwpsychotycznego psychiatrzy uznali korzystny wpływ na objawy negatywne. Przy wyborze leku przeciwpsychotycznego, psychiatrzy kierują się przede wszystkim własną wiedzą, rzadziej natomiast opiniami ekspertów lub uregulowaniami prawnymi.

Summary

Aim. The aim was to obtain the information regarding the choice of antipsychotic drugs in the treatment of first episode schizophrenia. In particular, the factors influencing doctors’ preferences and their opinion about several antipsychotics and the availability of these drugs were evaluated.

Methods. The anonymous questionnaire was presented to 100 psychiatrists; 50 of them were in hospital and 50 were in the out-patient practice. The questionnaire consisted of 17 questions regarding the pharmacological treatment of the first schizophrenic episode.

Results. the most frequently prescribed drug was olanzapine (33%), then risperidone (26%), and perazine (25%). In hospitals, risperidone was more frequently administered than perazine (29% and 24% respectively) while in out-patient clinics perazine slightly outnumbered risperidone (25% vs 23%). Fluoxetine was prescribed to 18% of out-patients, but not to hospitalized ones. Doctors performed treatment verification mainly (in 39% of patients) after 4 weeks of therapy. The change of antipsychotics was made more frequently in 28% of those hospitalized than the out-patients (16%) and mainly due to the lack of efficacy. More psychiatrists considered the most important attribute of the drug to be the efficacy toward the negative symptoms (77%) than the positive symptoms (59% of doctors).

Conclusions. Prescription practice of psychiatrists shows the popularity of olanzapine and risperidone in the treatment of the first psychotic episode, but also indicates the strong position of perazine, which results from the current administrative regulations. Three times more psychiatrists think that patients should have an unrestricted (by the law) access to olanzapine or risperidone than to perazine. The most important attribute of an antipsychotic in the first episode schizophrenia turned out to be its efficacy toward the negative symptoms. Psychiatrists admitted that they chose an antipsychotic much more frequently on the basis of their own knowledge than on the basis of experts’ opinion or the administrative regulations.

Słowa klucze: pierwszy epizod schizofrenii, leki przeciwpsychotyczne, opinie lekarzy

Key words: schizophrenia, first episode, antipsychotics, psychiatrists’ opinions

 

 

Joanna Meder, Magdalena Tyszkowska, Marek Jarema, Aleksander Araszkiewicz, Tomasz Szafrański

Leki przeciwpsychotyczne w praktyce lekarza psychiatry. Leczenie pacjentów z rozpoznaniem schizofrenii lekoopornej             859-873

Antipsychotics in clinical practice. The refractory schizophrenic patients treatment             859-873

Streszczenie

Celem pracy jest prezentacja i omówienie wyników badania przeprowadzonego anonimowo wśród polskich psychiatrów w 2007 roku, w szczególności jego części dotyczącej stosowanych w praktyce schematów terapeutycznych w leczeniu schizofrenii lekoopornej. Metoda: przeprowadzono ustrukturyzowane wywiady indywidualne ze 100 psychiatrami wybranymi losowo w 9 większych miastach w Polsce. Wywiady miały postać ankiety składającej się z 52 pytań dotyczących zasad leczenia i postrzegania cech leków przeciwpsychotycznych pod kątem ich zastosowania w leczeniu schizofrenii. Jedna z części wywiadu koncentrowała się na schizofrenii opornej na leczenie. Obraz leków przeciwpsychotycznych został zinterpretowany przy użyciu metody analizy Pin Point. Wyniki: pacjenci z rozpoznaniem schizofrenii opornej na leczenie w lecznictwie zamkniętym najczęściej mają przepisywaną klozapinę (57%), a w lecznictwie otwartym olanzapinę (38%) i risperidon (32%). Pozostałe neuroleptyki są przepisywane znacznie rzadziej. Według deklaracji lekarzy, ich preferencje w wyborze leku byłyby inne, gdyby nie było zewnętrznych ograniczeń w przepisywaniu leków. Pomimo tego, psychiatrzy twierdzą, że przy wyborze leków przecipsychotycznych w 44% kierują się własną wiedzą, w mniejszym stopniu zaleceniami ekspertów (32%) i obowiązującymi przepisami dotyczącymi refundacji leków (24%). Wnioski: Stosowane w praktyce leczenie jest ogólnie zbieżne z przyjętymi powszechnie zasadami leczenia schizofrenii opornej na leczenie. Klozapina ma nadal znaczące miejsce w terapii. Zastosowanie wszystkich pozostałych leków atypowych, poza risperidonem i olanzapiną, jest ograniczone ich wysoką ceną dla pacjenta.

Summary

Aim. The aim of this paper is to present and to discuss the results of an investigation conducted among Polish psychiatrists in 2007, especially its part relating to the practice of therapeutic patterns in refractory schizophrenia.

Method. Structured individual interviews were conducted from 100 psychiatrists chosen at random in 9 larger cities in Poland. The interviews were followed by a questionnaire consisting of 52 questions relating to the principles of treatment and a perception of the features of antipsychotics. One part of the interview focused on refractory schizophrenia treatment. The perception of antipsychotics was interpreted with the use of the Pin Points Analysis method.

Results. In-patient schizophrenic patients are treated most often with clozapine (57%), but olanzapine (38%) and risperidone (32%) are the most common in out-patients. Other neuroleptics are prescribed considerably seldom. According to the doctors’ declaration, their choices of medicines would be different, if there were no external limitations in drug prescription. In spite of this, the psychiatrists’ claim, that their choice of antipsychotics is based on their own knowledge (44%), to a smaller degree it is based on the experts’ recommendations (32%) and the currently valid reimbursement rules (24%).

Conclusions. The Refractory schizophrenia treatment that is applied in practice, is generally convergent with the principles of the treatment. Clozapine still has a significant place in therapy. Use of all the remaining atypicals, besides risperidone and the olanzapine, they are limited by the high price for patient.

Słowa klucze: schizofrenia lekooporna, neuroleptyki atypowe, decyzja terapeutyczna

Key words: refractory schizophrenia, atypicals, making treatment decision

 

 

Jan Jaracz

Anatomia depresji w świetle wyników badań neuroobrazowych        875-888

The anatomy of depression in light of evidence from neuroimaging studies 875-888

Streszczenie

Zastosowanie metod strukturalnego i czynnościowego obrazowania mózgu spowodowało znaczący postęp w rozumieniu mózgowego podłoża zaburzeń psychicznych. Celem pracy jest przedstawienie wyników badań przy użyciu magnetycznego rezonansu jądrowego oraz pozytronowej tomografii emisyjnej w chorobach afektywnych. Do najczęściej opisywanych zmian strukturalnych w zaburzeniach depresyjnych nawracających należą: zmniejszona objętość płatów przedczołowych (części oczodołowej, grzbietowo-bocznej oraz przedniego zakrętu obręczy), hipokampa i ciał migdałowatych. Natomiast w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych stwierdzono zmniejszenie płatów czołowych, podkolanowej części zakrętu obręczy oraz zwiększenie objętości ciał migdalowatych i prążkowia. Do przyczyn tych zmian zalicza się hiperkortyzolemię oraz zaburzenia regulacji neurogenezy. Badania czynnościowe przy użyciu PET w czasie epizodu depresji wykazały zmniejszenie metabolizmu w grzbietowo-bocznej korze przedczołowej (część systemu grzbietowego) oraz wzrost w podkolanowej części zakrętu obręczy ciałach migdałowatych, wyspie, brzusznej części prążkowa (część systemu brzusznego). W chorobie afektywnej dwubiegunowej stwierdzono zmniejszenie metabolizm w grzbietowo-bocznej części kory przedczołowej oraz zwiększenie w ciałach migdałowatych i we wzgórzu. Ustąpienie objawów depresji pod wpływem skutecznego leczenia wiąże się z normalizacją tych zmian. Zmiany strukturalne i czynnościowe w strukturach grzbietowych i brzusznych, które odpowiedzialne są za regulację emocji powodują objawy depresji.

Summary

The introduction of structural and functional neuroimaging methods has significantly improved our knowledge of neurobiological basis of psychiatric disorders. The aim of this review is to present the results of studies using magnetic resonance imagining and positron emission tomography in affective disorders. The most consistently reported structural abnormalities in major depressive disorder include a reduced volume of the prefrontal lobe, (orbitofrontal, dorsolateral and anterior cingulate cortex) hippopocampus and amygdala. In bipolar disorder, smaller prefrontal lobes, subgenual prefrontal cortex as well as enlarged amygdala and striatum volume were found. Several mechanisms explaining the structural abnormalities including the neurotoxic effect of hipercortisolemia, and disturbances of neurogenesis have been postulated.

Results of studies using functional imaging showed a common pattern of decreased activation in the dorsolateral prefrontal cortex (part of the dorsal system) and increased regional cerebral blood flow and metabolism in the subgenual cingulate, amygdala, anterior insula and ventral striatum (parts of ventral system) during the depressive episode. In bipolar depression, a reduced metabolism in the dorsolateral prefrontal cortex and increased metabolism in amygdala and thalamus were reported. Successful therapy normalized these abnormalities. According to the proposed models, structural and functional abnormalities in the ventral and dorsal systems, responsible for emotion regulation, are associated with symptoms of depression.

Słowa klucze: depresja, choroba afektywna dwubiegunowa, strukturalne i czynnościowe

metody obrazowania mózgu

Key words: major depression, bipolar disorder, structural, functional neuroimaging

 

 

Kinga Bobińska, Janusz Szemraj, Tadeusz Pietras, Krzysztof Zboralski, Piotr Gałecki

Neuropeptyd Y – budowa, receptory, działanie i miejsce w psychiatrii             889-901

Neuropeptide Y – structure, receptors, effect and its place in psychiatry             889-901

Streszczenie

Neuropeptyd Y (NPY) w układzie nerwowym pełni funkcje kotransmitera, neuromodulatora i neurohormonu wpływając na wiele procesów zależnych od ośrodkowego układu nerwowego. W niniejszej pracy na podstawie literatury tematycznej zebrano wiadomości dotyczące budowy i występowania neuropetptydu Y, rodzaju receptorów wiążących neuropeptyd Y, agonistów i antagonistów tychże receptorów. Biorąc pod uwagę rolę NPY w psychiatrii skoncentrowano się głównie na miejscu NPY w mechanizmie kindlingu w kontekście nawrotowości chorób afektywnych, a także neuroprotekcyjnej funkcji w zjawisku ekscytotoksyczności komórek nerwowych. NPY działając hamująco na uwalnianie glutaminianu działa przeciwdrgawkowo a tym samym neuroprotekcyjnie wobec uszkodzeń wywołanych nadmierną aktywnością drgawkową. Omówiono także rolę NPY w mechanizmach stresu, patogenezie depresji jak również w odpowiedzi na leczenie lekami przeciwdepresyjnymi. Zwrócono uwagę na przeciwlękowy profil działania NPY w obrębie struktur ośrodkowego układu nerwowego. Ze względu na przeciwdepresyjny i przeciwpadaczkowy profil działania NPY, a tym samym jego właściwości neuroprotekcyjne, ciekawe wydaje się poszukiwanie agonistów i antagonistów odpowiednich receptorów neuropeptydowych, co pozwoliłoby swoiście oddziaływać na poszczególne receptory dla NPY uzyskując tym samym kontrolę nad poszczególnymi procesami fizjologicznymi.

Summary

Neuropeptide Y exists in the central nervous system as a co-transmitter, neuromodulator and neurohormone. It effects many processes dependent on the central nervous system. The paper reviews the latest knowledge on the structure and occurrance of neuropeptide Y, its receptors, agonist and antagonist binding of these receptors. Taking into account its role in psychiatry, the authors concentrated on its part in the kindling mechanism in affective disorders as well as the neuroprotective function of neuropeptide Y in the excytotoxicity phenomena. NPY enhances the release of glutaminiane, which results in the anticonvulsing effect as well as in a neuroprotective one. The role of NPY in the stress mechanism, pathogenesis of depression, response to antidepressive treatment and the antianxiety profile of NPY in the brain structure has also been discussed. Taking into account its antidepressive and anticonvulsive profile, as well as neuroprotective properties, the searching for agonists and antagonists of its receptors seems to be interesting, as a possible way of influencing separate receptors and eventually controlling the physiological processes.

Słowa klucze: neuropeptyd Y, receptory Y, psychiatria

Key words: neuropeptide Y, Y receptors, psychiatry

 

 

Aleksandra Rajewska-Rager, Monika Dmitrzak-Węglarz, Paweł Kapelski, Maria Skibińska, Magdalena Kaczmarkiewicz-Fass, Joanna Hauser

Polimorfizm ins/del genu 5-HTT oraz T102C genu 5-HTR2A a efekt terapii nortryptyliną i escitalopramem u pacjentów z depresją             903-914

Association between polymorphisms of ins/del in the 5-HTT gene and T102C in the 5HTR2A gene and the drug response for escitalopram and nortriptyline in depressed patients             903-914

Streszczenie

Cel badań: Wyniki badań ostatnich lat wskazują na znaczenie czynników genetycznych w farmakoterapii lekami przeciwdepresyjnymi. Celem niniejszej pracy była analiza asocjacji pomiędzy polimorfizmem ins/del promotora genu SERT (5-HTTLPR) oraz T102C genu 5-HTR2A, a efektywnością leczenia escitalopramem i nortryptyliną u osób chorujących na depresję. Metoda: Badaną grupę stanowiło 90 niespokrewnionych pacjentów (21 mężczyzn i 69 kobiety), w wieku od 19-68 lat z rozpoznaniem epizodu depresji niepsychotycznej umiarkowanego i ciężkiego stopnia spełniających kryteria diagnostyczne DSM-IV i ICD-10. Wszyscy pacjenci uczestniczyli w Badaniu Farmakogenomicznym Leków Przeciwdepresyjnych (GENDEP) i udzielili pisemnej zgody na udział w badaniu. Protokół badania został zaakceptowany przez Terenową Komisję Etyczną Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu. Pacjenci podzieleni zostali losowo na dwie główne grupy: 1) osoby leczone lekiem serotoninergicznym - escitalopramem (n = 51) w terapeutycznych dawkach 10-20mg/d 2) osoby leczone lekiem noradrenergicznym - nortryptyliną (n = 39) w dawkach 75-100mg/d. Skutecznością leczenia określano redukcje o ≥ 50% punktów w skali Hamiltona w 8 tygodniu leczenia. Oznaczenia genotypowe badanych polimorfizmów przeprowadzone zostały w oparciu o metodę PCR-RFLP. Analizy statystyczne wykonane zostały za pomocą programu Statistica versja 7.1. Wyniki: W niniejszej pracy nie wykazano asocjacji genotypowych i allelowych polimorfizmu ins/del genu 5-HTT oraz T102C genu 5-HTR2A a efektem terapii nortryptyliną i escitalopramem u pacjentów z depresją.

Summary

Aim. The role of the Serotonin receptor 5HT2A and Serotonin transporter 5HTTLPR polymorphisms was suggested in the pathogenesis of depression and the therapeutic response to serotonergic drugs. The aim of this study was to find a possible association between polymorphisms of ins/del in the 5-HTT gene and T102C in the 5HTR2A gene and drug response for escitalopram and nortriptyline in depressed patients.

Method. We analysed 90 patients (21 male and 69 females), in the age range 19-68 years, suffering from depressive disorder of at least moderate severity meeting the research criteria of ICD-10 and DSM-IV for major depression. All patients were part of the GENDEP study and were given the written consent for the study. The project was accepted by the local ethics committee. The subjects were randomized to one of the 2 different treatment regimes: 1) patients who received the serotoninergic drug - escitalopram (n=51) with a specified dose range of 10-20 mg/day. 2) patients treated by a noradrenergic drug – nortriptyline (n=39) with the dose range of 75-150mg/day. The efficacy of treatment was defined by a reduction ≥50% of the total score of the Hamilton scale in the 8th week of treatment. Genotypes for polymorphisms of the ins/del 5-HTT gene and T102C 5HTR2A gene were established by the PCR-RFLP method in the Laboratory of Psychiatric Genetics of the Psychiatric Clinic. Statistical analysis was performed with Statistica version 7.1.

Results. The results of the pharmacogenetic analysis, showed no association between the effects of serotoninergic (escitalopram) or noradrenergic (noradrenaline) therapy and the genotypes or alleles polymorphisms of the 5HTT and 5HTR2A genes.

Słowa klucze: depresja, genetyka, skuteczność leczenia

Key words: depression, genetics, drug response

 

 

Aleksandra Rajewska-Rager, Maria Skibińska, Aleksandra Szczepankiewicz, Paweł Kapelski, Monika Dmitrzak-Węglarz, Anna Leszczyńska-Rodziewicz, Joanna Hauser

Ocena związku pomiędzy polimorfizmem Val66Met genu BDNF a odpowiedzią na leczenie escitalopramem i nortryptyliną w świetle koncepcji neurorozwojowej depresji             915-923

Association between polymorphisms of Val66Met in the BDNF gene and the response to escitalopram and nortriptyline treatment in the light of the neurodevelopmental hypothesis of depression             915-923

Streszczenie

Cel badań: Wyniki badań wykazują związek pomiędzy zmianami poziomu BDNF w surowicy pacjentów a objawami depresji. W nawiązaniu do koncepcji neurorozwojowej depresji, celem niniejszej pracy była ocena związku pomiędzy polimorfizmem Val66Met genu BDNF, a efektywnością leczenia escitalopramem i nortryptyliną u osób chorujących na depresję. Metoda: Badaną grupę stanowiło 90 niespokrewnionych pacjentów (21 mężczyzn i 69 kobiety), w wieku od 19-68 lat z rozpoznaniem epizodu depresji niepsychotycznej umiarkowanego i ciężkiego stopnia spełniających kryteria diagnostyczne DSM-IV i ICD-10. Wszyscy pacjenci uczestniczyli w Badaniu Farmakogenomicznym Leków Przeciwdepresyjnych (GENDEP) i udzielili pisemnej zgody na udział w badaniu. Protokół badania został zaakceptowany przez Terenową Komisję Etyczną Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu. Pacjenci podzieleni zostali losowo na dwie główne grupy: 1) osoby leczone lekiem serotoninergicznym - escitalopramem (n = 51) w terapeutycznych dawkach 10-20mg/d. 2) osoby leczone lekiem noradrenergicznym - nortryptyliną (n = 39) w dawkach 75-100mg/d. Skutecznością leczenia określano redukcje o ≥ 50% punktów w skali Hamiltona w 8 tygodniu leczenia. Oznaczenia genotypowe przeprowadzone zostały w oparciu o metodę PCR-RFLP. Analizy statystyczne wykonane zostały za pomocą programu Statistica versja 7.1. Wyniki: W niniejszej pracy nie wykazano asocjacji genotypowych i allelowych polimorfizmu Val66Met genu BDNF a efektem terapii nortryptyliną (genotypy p = 0,607, alele p = 0,607) i escitalopramem (genotypy p = 0,751, allele p = 0.798) u pacjentów z depresją.

Summary

Aim. Results from pharmacogenetic studies show importance of the relationship between response to treatment with antidepressants and polymorphisms within the genes involved in the neurotransmission and signal transduction. Changes in BDNF levels were reported in response to antidepressant treatment. The aim of study was to investigate a possible association of Val66Met polymorphism in the BDNF gene with response to antidepressants in patients with depression.

Method. In the study, 90 patients (21 male and 69 females) were included, in the age range 19-68 years and suffering from a depressive disorder of at least moderate severity and meeting the research criteria of ICD-10 and DSM-IV for major depression. All patients were given the written consent for the study. The project was accepted by the local ethics committee. Patients were randomized into two groups: one was treated with the serotonergic drug - escitalopram (n=51) with therapeutic doses between 10-20 mg/day. The second group was treated with the noradrenergic drug – nortriptyline (n=39) with a dose range of 75-150mg/day. The DNA was extracted from blood cells by the salting out method. The genotype for polymorphism of the Val66Met BDNF gene was established by the PCR-RFLP method in the Laboratory of Psychiatric Genetics of the Psychiatric Clinic. Statistical analysis was performed with the Statistica version 7.1

Results. We have not found any association between the Val66Met polymorphism of the BDNF gene with treatment response neither to escitalopram (p=0.751 for genotypes, p=0.798 for alleles) nor for nortryptyline (p=0.607 for genotypes, p=0.607 for alleles)

Conclusions. The polymorphism of the BDNF gene is not likely to be associated with treatment response to escitalopram and nortriptyline in our group of patients with depression.

Słowa klucze: depresja, genetyka, skuteczność leczenia

Key words: depression, genetics, efficacy of treatment

 

 

Tomasz Pawełczyk, Agnieszka Pawełczyk, Jolanta Białkowska, Maciej Jabłkowski, Dominik Strzelecki, Daniela Dworniak, Jolanta Rabe-Jabłońska

Zaburzenia procesów poznawczych obserwowane u pacjentów z przewlekłym zapaleniem wątroby typu C w trakcie terapii pegylowanym interferonem alfa i rybawiryną             925-941

Cognitive disturbances observed in chronic hepatitis C patients during pegylated interferon alpha and ribavirin therapy             925-941

Streszczenie

W trakcie leczenia peg-interferonem alfa i rybawiryną (peg-IFNα/RBW) pacjenci z przewlekłym zapaleniem wątroby typu C (pzw C) często skarżą się na drażliwość, zaburzenia koncentracji i pamięci, które mogą wskazywać na upośledzenie funkcji poznawczych. Cel: Celem niniejszej pracy była ocena sprawności wybranych funkcji poznawczych u pacjentów z pzw C w czasie leczenia peg-IFNα/RBW. Metoda: Do badania zakwalifikowano 47 pacjentów z pzw C, których podzielono na dwie grupy: badaną (B) i kontrolną (K). Pacjenci z gr. B (n = 26) byli następnie leczeni peg-IFNα/RBW. Grupa K (n = 21) - pacjenci oczekujący na leczenie - byli poddani obserwacji. Stosowano peg-IFNα2a albo 2b i rybawirynę w dawkach zalecanych przez producentów. W obu grupach oceniano sprawność procesów uwagi (Test Badania Uwagi d2), procesów pamięciowych (Test Piętnastu Słów Reya), zdolności wzrokowo-przestrzennych (Test Organizacji Wzrokowo-Przestrzennej Hoopera) przed rozpoczęciem badania (t = 0) i po 12 tygodniach terapii (B) lub obserwacji (K) (t = 1). Wyniki: W grupie leczonej peg-IFNα/RBW obserwowano w t = 1 istotne pogorszenie sprawności wszystkich ocenianych funkcji poznawczych. Podobnych zmian nie obserwowano w grupie kontrolnej chorych na pzw C. Dla większości składowych wykonywanych testów nie obserwowano istotnego związku pogorszenia sprawności wybranych funkcji poznawczych z obecnością organicznych epizodów depresyjnych klasyfikowanych za pomocą ICD-10. Wnioski: Uzyskane wyniki wskazują, że leczenie peg-IFNα/RBW wiąże się z rozwojem u znacznego odsetka pacjentów zaburzeń procesów uwagi, pamięci i zdolności wzrokowo-przestrzennych. Obserwowane podczas leczenia peg-IFNα/RBW zaburzenia depresyjne i upośledzenie sprawności wybranych funkcji poznawczych mogą świadczyć o wpływie IFNα na grzbietowo-boczną okolicę przedczołową, grzbietowo-przednią część zakrętu obręczy związane z procesami uwagi, hipokamp biorący udział w procesach pamięciowych i ciemieniowo-potyliczne okolice korowe związane z funkcjami wzrokowo-przestrzennymi. Opisane zmiany funkcji poznawczych mogą upośledzać zdolność kierowania pojazdami mechanicznymi i obsługi urządzeń pozostających w ruchu, o czym leczeni powinni być informowani.

Summary

Chronic hepatitis C (CHC) patients treated with peg-interferon alpha and ribavirin (peg-IFNα/RBV) complain of irritability, attention and memory disturbances which may indicate cognitive impairment associated with treatment.

Aim. Assessment of the probable connection between peg-IFNα/RBV treatment and the development of cognitive disturbances in CHC patients.

Method. 47 CHC patients were divided into two groups: experimental (n=26) and control (n=21). The experimental group patients were given peg-IFNα2a (n=18) or peg-IFNα2b (n=8) plus RBV in standard doses as recommended by the manufacturers. Control group patients did not receive the above treatment. Both groups underwent a neuropsychological examination consisting of R. Brickenkamp d2 test, Auditory Verbal Learning Test and Hooper Visual Organization Test at the beginning (t=0) and after 12 weeks of treatment or observation (t=1).

Results. The experimental group patients showed significant deterioration in all the measured cognitive functions in t=1 comparing to t=0. Cognitive decline was not seen in the control group. The observed cognitive performance changes could not be correlated sufficiently enough with the presence of organic affective disorders diagnosed according to ICD-10 criteria.

Conclusions. The findings suggest that peg-IFNα/RBV therapy of CHC patients is connected with the deterioration in cognitive functioning including attention, auditory verbal memory and visuo-spatial skills. These changes may be the effect of peg-IFNα-induced neurotransmission abnormalities in the dorso-lateral prefrontal cortex, anterior cingulate cortex, hippocampus and parieto-orbital cortical regions and can impair patients’ ability to drive a motor vehicle, operate machinery, or their engagement in hazardous activities requiring at tention and coordination. Medical professionals should thoroughly inform patients about the possibility of cognitive decline associated with peg-IFNα/RBV therapy.

Słowa klucze: interferon alfa, rybawiryna, zaburzenia poznawcze

Key words: interferon alpha, ribavirin, cognitive disorders

 

 

Izabela Niedźwiedzka, Aleksandra Kühn-Dymecka, Jacek Wciórka

Wgląd w chorobę a funkcjonowanie poznawcze osób chorych na schizofrenię             943-957

Unawareness of illness and neurocognition in schizophrenia             943-957

Streszczenie

Cel: Celem badania była ocena relacji pomiędzy wglądem a funkcjonowaniem poznawczym u osób chorych na schizofrenię. Brak wglądu w chorobę jest istotnym klinicznie zjawiskiem wpływającym na przebieg i rokowanie w schizofrenii. Wśród wielu czynników kształtujących jego poziom szczególną uwagę kieruje się na towarzyszące zaburzeniom schizofrenicznym deficyty funkcji poznawczych, zwłaszcza upośledzenie tzw. "funkcji czołowych".

Metoda: W badaniu uczestniczyło 102 pacjentów. Oceny wglądu dokonano według Skali nieświadomości zaburzeń psychicznych SUMD (Scale for Assssment of Unawareness of Mental Disorder), w ocenie funkcji poznawczych wykorzystano baterię testów neuropsychologicznych.

Wyniki: Analizy rezultatów wskazują na umiarkowane zależności pomiędzy niektórymi wymiarami wglądu chorobowego a oceną funkcji poznawczych. Nieświadomość efektów działania leków wykazywała istotne związki z oceną pamięci i procesów uczenia, nieświadomość społecznych następstw choroby korelowała z oceną funkcji wykonawczych. W przypadku nieświadomości objawów i ich atrybucji silniejsze związki z funkcjonowaniem poznawczym stwierdzono dla wymiarów wglądu obejmujących rozpoznawanie i atrybucję objawów negatywnych.

Wnioski: Zaburzenia wglądu w schizofrenii jedynie częściowo wiążą się z poziomem funkcjonowania poznawczego. Większe zależności od czynności kognitywnych wykazuje nieświadomość efektów leczenia i społecznych następstw zaburzeń psychicznych oraz brak rozpoznawania objawów negatywnych.

Summary

Aim. The aim of the study was to investigate the relationship between insight and cognitive function in patients diagnosed with schizophrenia. Insight into illness is a clinically important feature influencing clinical outcome and prognosis in schizophrenia. One of the most important and widely discussed in recent literature factors contributing to lack of insight is cognitive dysfunction, mainly that mediated by deficits in the frontal cortical systems. A number of studies, but not all, have observed correlations between unawareness in different insight dimensions and poor performance on working memory and executive function tests.

Method. 102 individuals were included to the study, the SUMD scale (Scale for Assessment of Unawareness of Mental Disorder) was used to asses the insight, and the battery of the neuropsychological test was administrated to assess cognition.

Results. The results indicate that only some of the insight dimensions were associated with neuropsychological assessment. The research confirmed some relationship between unawareness of effects of medications and memory functions and correlations between unawareness of social consequences of illness and executive functions. Relations between other insight dimensions and neurocognition was less clear, only unawareness of negative symptoms was related to the working memory test.

Conclusions. Lack of insight in schizophrenia was moderately associated with cognitive functions. Unawareness of the effects of medication was related to the working memory and learning process, unawareness of social consequences of the mental disorder was related to executive functions. Unawareness of negative symptoms showed stronger associations with cognition than unawareness of positive symptoms or disorganization.

Słowa klucze: schizofrenia, wgląd w chorobę, funkcje poznawcze

Key words: schizophrenia, insight, neurocognitive function

 

 

Maryla Sawicka, Joanna Meder

Znaczenie punktu konsultacyjnego doradztwa zawodowego w przełamywaniu niepełnosprawności psychicznej             959-967

The meaning of the Consulting Trade Place in breaking through mental illness  959-967

Streszczenie

Cel badań: celem artykułu jest zaprezentowanie efektów działania punktu konsultacyjnego doradztwa zawodowego, który powstał z inicjatywy i wsparciu finansowemu firmy farmaceutycznej KRKA. Głównym zadaniem punktu jest stwarzanie warunków osobom chorującym psychicznie powrotu do aktywności zawodowej.

Wyniki: spośród 215 osób skonsultowanych w pierwszym roku działalności punktu większość stanowiły osoby chore na schizofrenię. Blisko połowa zgłaszających się osób została skierowana do różnego typu organizacji oferujących konkretne możliwości zatrudnienia. Podjęcie pracy, lub choćby sama nadzieja na jej otrzymanie, wzbudza zasoby uśpione przez długotrwały proces chorobowy. Osoby zgłaszające się do punktu konsultacyjnego i otrzymujące konkretną pracę podkreślały odczuwaną satysfakcję z "bycia w końcu potrzebnym", "bycia kimś ważnym i wartościowym", "akceptowanym społecznie". Wzrastała chęć do życia i wiara w normalne funkcjonowanie. Osoby takie deklarowały, że na nowo stają się integralną częścią społeczeństwa, już nie poza jego marginesem. Na nowo stawały się potrzebne i przydatne. Istotnym elementem tych zmian było polepszenie ich sytuacji finansowej oraz tym samym polepszenie się stosunków rodzinnych. Ich, z reguły uboga sieć stosunków społecznych, ulegała poszerzeniu o nowych ludzi, a często także o nowe przyjaźnie.

Wnioski: podsumowując pierwszy rok działalności Punktu Konsultacyjnego Doradztwa Zawodowego w Drodze do Pracy KRKA należy stwierdzić, że jest to oryginalna metoda niesienia pomocy osobom chorym psychicznie, która próbuje przełamywać istniejącą niepełnosprawność. Jest to także inicjatywa dopasowana do potrzeb i możliwości osób chorujących przewlekle psychicznie, które właśnie opuszczają szpital psychiatryczny.

Summary

Aim. The aim of this article is to show the effects of the Consulting Trade Place for people seeking employment “On the way to work”, which exists thanks to the KRKA company. The aim of the trade place is the stimulation of mentally ill people in social life, through giving them the ability to work.

Results. Throughout the year, 215 people enrolled, especially schizophrenic patients. Almost half of them received information about where they could work or where one could find informations about it. Getting the job, or even the hope to get it, awakes resources which where put aside by the long period of illness. People who get a job, stress the satisfaction of “being someone useful”, “being someone important and valuable”, “being accepted by the society”. The willingness to live increases and so does faith in normal functioning. The persons studied said, that they once again become the integral part of society, no more are they the margin of society. They once again became necessary and useful. The relevant part of this change was an improvement of their financial situation, and by implication, the improvement of the family relations. Their poor net of social relations got widened with new people, and often with new friendships.

Conclusion. Summing up, the first year of the consulting trade place activity, we have to say that it is a new, and original method of helping mentally ill persons, who are trying to overcome the existing disability. It is also an initiative fitted to the needs and abilities of the chronically mentally ill, who have just left the mental hospital.

Słowa klucze: choroby psychiczne, zatrudnienie, punkt konsultacyjny

Key words: mental illness, employment, consulting place

 

 

Marek Jarema

Zalecenia w sprawie stosowania leków przeciwpsychotycznych II generacji             969-977

 

OMÓWIENIA I KOMUNIKATY

 

ISSN 0033-2674 (PRINT)

ISSN 2391-5854 (ONLINE)


Inne strony PTP:
Other PTP websites:

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

www.archivespp.pl
www.psychoterapiaptp.pl

Psychiatria Polska
INDEXED IN:
Thomson Reuters Master List
Science Citation Index Expanded
Journal Citation Reports
(Impact Factor 1,010)

Medline/Index Medicus
MNiSW (15 pkt)
Scopus/SCImago
EMBASE/Excerpta Medica
PsycINFO, EBSCO, DOAJ
Index Copernicus (18.59)
Erih Plus, Cochrane Library
CrossRef/DOI

Psychiatria Polska
is an open access journal


We recommend:
Pharmacological Reports



+48  518-330-994
kontakt z Biurem KRW PTP