48(1)

PSYCHIATRIA POLSKA 2014; VOL. 48, NR. 1

READ ABSTRACTS IN 4 languages:

English & Polish abstracts - below

French - click here Russian - click here German - click here



FREE ACCESS TO SELECTED ENGLISH FULLTEXTS




Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 5–18

Olga Kałużyńska, Jolanta Rabe-Jabłońska
Miękkie objawy neurologiczne jako kandydat na endofenotyp schizofrenii
Neurological soft signs as a candidate for endophenotype of schizophrenia
Streszczenie
W badaniach genetycznych zaburzeń psychicznych stosuje się koncepcję endofenotypu, konstruktu mniej złożonego niż kategoria diagnostyczna. Wśród kandydatów na endofenotyp schizofrenii rozważa się miękkie objawy neurologiczne – NSS – nieznaczne, obiektywnie mierzalne nieprawidłowości neurologiczne o nieokreślonej lokalizacji w mózgu, odzwierciedlające zaburzenia połączeń podkorowo-korowych lub korowo-korowych. W pracy przedstawiono domeny NSS, metody ich pomiaru i ich podłoże neuroanatomiczne, związek z objawami choroby oraz analizę piśmiennictwa w celu sprawdzenia, czy NSS spełniają kryteria endofenotypu. Marker uznaje się za endofenotyp, gdy spełnia następujące kryteria: 1) jest związany z zaburzeniem psychicznym w populacji, 2) jest dziedziczony, 3) niezależny od czasu trwania choroby i nasilenia objawów, 4) obecny częściej u chorych oraz u ich chorych i zdrowych krewnych niż w populacji ogólnej i 5) występuje częściej wśród chorych krewnych osób chorych niż u ich zdrowych krewnych. Obecnie jest wiele dowodów, że NSS, a szczególnie zaburzenia koordynacji motorycznej, spełniają niektóre kryteria endofenotypu. Istnieje jednak kilka nierozwiązanych kwestii, które są powodem, że NSS są nadal tylko kandydatem na endofenotyp schizofrenii: badania krewnych chorych na schizofrenię obejmowały małe grupy badanych, w wielu badaniach uczestniczyły oprócz osób chorych na schizofrenię osoby z zaburzeniami ze spektrum schizofrenii, nie ma aktualnie odpowiednio dużej bazy bliźniąt (zdrowych i chorych na schizofrenię), zbyt mało jest badań oceniających związek NSS i pojedynczych genów, brak jest obiektywnych i ilościowych metod pomiaru NSS. Ustalenie korelacji wybranych NSS z innymi endofenotypami oraz ich korelatami genetycznymi również wymaga dalszych badań i może przynieść ostateczną odpowiedź na pytanie o przydatność NSS jako endofenotypu schizofrenii.
Summary
A concept of an endophenotype, also termed as an internal endophenotype, is used in genetic studies on psychiatric disorders. Neurological soft signs are also considered candidates for endophenotypes of schizophrenia. Neurological soft signs are, objectively measured, non-localizing abnormalities, not related to impairment of a specific brain region, reflecting improper corical-subcorical and intercortical connections. This paper presents the main domains of NSS, methods of measurement of NSS, their neuroanatomical substrate, association of NSS with schizophrenia symptoms the and analysis of the literature in order to check whether NSS meet the criteria of the phenotype. A marker can be considered a phenotype if it meets the following criteria: 1) association with a disease in a population, 2) heritability, 3) state-independence, 4) familial association (the endophenotype is more prevalent in the affected individuals, their affected and non-affected family members in comparison to the normal population), 5) co-segregation ( the endophenotype is more prevalent among ill family members of ill probands compared with healthy relatives). Currently, there is an ample evidence that the NSS, especially these representing impaired motor coordination, meet certain criteria of an endophenotype. However, there are still several unresolved questions concerning NSS: studies on relatives of schizophrenic patients included small groups of subjects, many of the studies included individuals with schizophrenia, as well as schizophrenia spectrum disorders, the available date-base of twins (schizophrenia-concordant and schizophrenia non-concordant) is not sufficiently large, there are too few studies evaluating the relationship of NSS and individual genes, there are no objective and quantitative methods of measurement of NSS. Therefore, NSS still represent only candidates for an endophenotype of schizophrenia. Finding correlations of selected NSS with other endophenotypes and their genetic correlates also needs further investigation and may provide a definitive answer to the question of the usefulness of NSS as the endophenotype of schizophrenia.
Słowa klucze: miękkie objawy neurologiczne, endofenotyp, schizofrenia
Key words: neurological soft signs, endophenotype, schizophrenia


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 19–33

Justyna Holka-Pokorska, Marek Jarema
Oksytocynowy model powstawania objawów psychotycznych a implikacje dla badań nad rolą systemu oksytocynergicznego w schizofrenii
FREE ENGLISH FULLTEXT: Oxytocin model of formation of psychotic symptoms and its implications for research on oxytocinergic pathway in schizophrenia
Streszczenie
Pojawia się coraz więcej danych świadczących o dysregulacji systemu oksytocynergicznego w schizofrenii. Rozwój opisywanej gałęzi wiedzy zaczął ewoluować obok głównego nurtu dotyczącego polimorfizmów genów systemu dopaminergicznego i glutaminianergicznego oraz, uzupełniająco, serotoninergicznego. Zarówno w badaniach doświadczalnych, jak i klinicznych wykazano przeciwpsychotyczny efekt oksytocyny. Od czasów pionierskiego eksperymentu neuroendokrynobehawioralnego, w którym udowodniono, że oksytocyna w postaci donosowej wpływa na zwiększenie poziomu zaufania, przeprowadzono już dziesiątki eksperymentów, potwierdzających modulującą rolę oksytocyny dla rozpoznawania emocji, pamięci społecznej, zachowań prospołecznych, zachowań wymagających współpracy i kooperacji oraz poziomu przejawianej szczodrości oraz altruizmu. Według „oksytocynowego modelu“ rozwoju objawów psychotycznych – nieprawidłowości z zakresu systemu oksytocynergicznego mogą wpływać na nieprawidłowe przypisywanie znaczeń informacji emocjonalnej płynącej ze środowiska zewnętrznego. Może się to przejawiać pod postacią zaburzeń poznania społecznego i prowadzi do nieprawidłowych zachowań społecznych pod postacią wycofywania się z kontaktów społecznych, izolacji, formułowania sądów paranoicznych oraz urojeń. Z punktu widzenia psychiatrii klinicznej pojawiła się pilna potrzeba badań dotyczących substancji o charakterze selektywnych agonistów receptorów oksytocynowych o długim okresie półtrwania, gdyż mogą one znaleźć zastosowanie w terapii schorzeń, w obrazie których pojawia się wycofanie społeczne, brak zaufania oraz nieobecność zachowań afiliacyjnych – jak w schizofrenii. Celem niniejszej pracy jest omówienie najnowszych badań z zakresu psychofarmakologii doświadczalnej, klinicznej oraz neuroendokrynologii behawioralnej dotyczących roli układu oksytocynergicznego w badaniach nad schizofrenią.
Summary
There are more and more data to support the dysregulation of the oxytocinergic pathway in schizophrenia. The development of the above branch of knowledge began to evolve alongside the mainstream of studies concerning gene polymorphisms for dopaminergic, glutamatergic and serotoninergic systems. Both experimental studies and clinical trials have demonstrated an antipsychotic effect of oxytocin. Starting with the pioneering neuroendocrinobehavioral experiment which demonstrated that oxytocin nasal spray increases the level of trust in healthy volunteers dozens of experiments were carried out confirming the modulatory role of oxytocin for the recognition of emotion, social memory, pro-social behaviours, collaborative behaviours and behaviours that require generosity and altruism. According to ,oxytocin model’ of development of psychotic symptoms – oxytocinergic system dysregulation may affect the incorrect attribution of meaning of emotional information from the environment. This can be manifested in the form of social cognition dysfunction and leads to abnormal social behaviour as withdrawal from social contact, isolation and formulation of paranoid delusions. From the clinical psychiatry point of view it became crucially need for research on selective oxytocin receptor agonists, as they may be used in the treatment of diseases which manifest in social withdrawal, lack of trust and the absence of affiliation behaviour as in schizophrenia.
Słowa klucze: schizofrenia, oksytocyna, poznanie społeczne, agoniści receptorów oksytocynowych
Key words: schizophrenia, oxytocin, social cognition, oxytocin receptors agonists


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 35–47

Agnieszka Permoda-Osip, Maria Skibińska, Alicja Bartkowska-Śniatkowska, Sebastian Kliwicki,
Maria Chłopocka-Woźniak, Janusz K. Rybakowski
Czynniki skuteczności jednorazowego wlewu ketaminy w depresji w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej
FREE ENGLISH FULLTEXT: Factors connected with efficacy of single ketamine infusion in bipolar depression
Streszczenie
Cel. Celem pracy była ocena skuteczności jednorazowego wlewu ketaminy oraz czynników klinicznych i biochemicznych ją warunkujących u pacjentów z depresją w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej (CHAD), u których stosowanie leków przeciwdepresyjnych nie przyniosło poprawy.
Metoda. Badano 42 pacjentów (32 kobiety, 10 mężczyzn) w wieku 22–67 lat z depresją w przebiegu CHAD otrzymujących ≥ 1 lek normotymiczny pierwszej lub/i drugiej generacji. Po odstawieniu leków przeciwdepresyjnych (≥ 7 dni) wykonywano wlew ketaminy (0,5 mg/kg masy ciała). Ocenę depresji w 17-punktowej Skali Depresji Hamiltona przeprowadzano przed oraz po 1, 3, 7 i 14 dniach po podaniu ketaminy. Kryterium poprawy klinicznej stanowiło zmniejszenie się o ≥ 50% punktacji w skali Hamiltona po 7 dniach. W podgrupie 20 pacjentów, przed podaniem ketaminy wykonano badania stężenia homocysteiny, witaminy B12, kwasu foliowego, neurotrofin oraz białek reakcji zapalnej.
Wyniki. W całej grupie nasilenie depresji w skali Hamiltona istotnie zmniejszyło się po 24 godzinach od podania ketaminy  z 22,6 + 5,1 do 15,6 + 7,4 punktu. Po 7 dniach wynosiło 13 ± 7 punktów i po 14 dniach 11,8 ± 7,8 punktu. U osób z poprawą kliniczną (n = 22) istotnie częściej występowało uzależnienie od alkoholu oraz alkoholizm w rodzinie. Badania biochemiczne w podgrupie 20 pacjentów wykazały u osób z poprawą kliniczną (n = 10) wyższe stężenia witaminy B12 oraz receptora 1 czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego w surowicy przed podaniem ketaminy. Wlew ketaminy był dobrze tolerowany.
Wnioski. Wyniki potwierdzają szybki przeciwdepresyjny efekt infuzji ketaminy utrzymujący się przez 2 tygodnie u znacznej części pacjentów z depresją w przebiegu CHAD oraz dobrą tolerancję kliniczną takiej procedury. Wykazano również niektóre czynniki kliniczne i biochemiczne związane z korzystnym działaniem ketaminy.
Summary
Aim. The aim of this study was to evaluate the efficacy of single ketamine infusion and clinical and biochemical factors connected with such efficacy, in patients with bipolar depression, which had not improved on antidepressant treatment.
Methods. The study included 42 patients (32 women, 10 men), aged 22-67 years, with bipolar depression. They received .1 mood-stabilizing medications of first and/or second generation. After discontinuation of antidepressants (.7 days), intravenous infusion of ketamine (0.5mg/kg body weight) was performed. The assessment of depression by the 17-item Hamilton Depression Rating Scale was made before, and after 1, 3, 7 and 14 days following administration of ketamine. The assumed criterion for clinical improvement was the reduction of .50% score on the Hamilton scale after 7 days. In a subgroup of 20 patients, prior to administration of ketamine, serum concentrations of homocysteine, vitamin B12, folic acid, neurotrophins and inflammatory proteins were measured.
Results. In the whole group, the severity of depression on the Hamilton scale decreased significantly 24 hours after administration of ketamine from 22.6±5.1 to 15.6±7.4 points. After 7 days it was 13±7 and after 14 days - 11.8±7.8 points. Patients showing clinical improvement (n=22) had significantly higher frequency of alcohol addiction and family history of alcoholism. Biochemical tests in the subset of 20 patients demonstrated that those with clinical improvement (n=10) had higher serum concentrations of vitamin B12 and receptor-1 Vascular Endothelial Growth Factor before administration of ketamine. Ketamine infusion was well tolerated.
Conclusions. The results confirm a rapid antidepressant effect of ketamine infusion maintaining for 2 weeks, in a considerable proportion of patients with bipolar depression, and good clinical tolerance of such procedure. Also, some clinical and biochemical factors associated with ketamine efficacy were shown.
Słowa klucze: leki przeciwdepresyjne, ketamina, depresja w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej
Key words: ketamine, bipolar depression, antidepressant drugs


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 49–58

Paweł Gosek, Magdalena Chojnacka, Przemysław Bieńkowski, Łukasz Święcicki
Skuteczność zastosowania ketaminy u pacjentów z depresją oporną na leczenie elektrowstrząsowe lub rTMS
FREE ENGLISH FULLTEXT: Effectiveness of ketamine in depressed patients resistant to ECT or rTMS therapy
Streszczenie
Cel. W ostatnich latach opublikowano wiele opisów dotyczących możliwości uzyskania szybkiej i istotnej klinicznie poprawy stanu psychicznego u pacjentów z rozpoznaniem depresji po podaniu antagonisty receptorów N-metylo-D-asparaginowych (NMDA) - ketaminy. Większość badań dotyczy podania ketaminy pacjentom z depresją lekooporną, co jednak nie oznaczało oporności na leczenie elektrowstrząsowe. W niniejszej pracy prezentujemy serię 5 przypadków pacjentów opornych na różne metody leczenia biologicznego (w tym leczenie farmakologiczne, EW, rTMS) u których w warunkach naturalistycznych zastosowano ketaminę w subanestetycznej dawce 0,5 mg/kg. Zgodnie z wiedzą autorów tej pracy jest to pierwszy opisany przypadek leczenia ketaminą u pacjenta z depresją oporną na leczenie farmakologiczne i rTMS.
Metoda. W opisanej grupie u dwóch pacjentów rozpoznano depresję nawracającą, u jednego chorobę afektywną dwubiegunową, u dwóch kolejnych ciężki epizod depresji. Skuteczność i możliwe działania niepożądane monitorowano przy użyciu skal psychometrycznych, podobnie podstawowe parametry życiowe oraz zapis EKG w czasie wlewów ketaminy.
Wyniki. W opisywanej grupie obserwowano przejściową poprawą stanu psychicznego, lecz efektywność leczenia była istotnie mniejsza niż wynikałoby to z dotychczasowych doniesień. Obserwowano dobrą tolerancję, przejściowe wahania ciśnienia tętniczego oraz przejściowe występowanie łagodnych objawów dysocjacyjnych. Nie w pełni satysfakcjonujące wyniki kuracji ketaminą mogą być związane z opornością na wcześniejsze próby leczenia biologicznego, współwystępowaniem objawów lęku i somatyzacji, lub heterogennością opisywanej grupy.
Wnioski. Prezentowane wyniki nie przemawiają za stosowaniem ketaminy w monoterapii w grupie pacjentów z depresją oporną na leczenie biologiczne
Summary
Objectives. In the last decade several authors described a robust and clinically relevant alleviation of depressive symptoms after infusions of the uncompetitive N-methyl-D-aspartate (NMDA) glutamate receptor antagonist - ketamine. In the majority of published reports ketamine was administrated to patients with depression resistant to pharmacotherapy, but not to ECT. We present a series of 5 subjects suffering from multimodal treatment-resistant depression (including ECT or rTMS and various medications) treated with intravenous infusions of ketamine in a subanesthetic dose of 0.5 mg/kg in the naturalistic setting. To the best of our knowledge it is the first report on ketamine infusion in patient resistant to antidepressants and rTMS
Methods. Two subjects have been diagnosed with MDD, one with BD, two with severe depressive episode. The efficacy and possible adverse events were monitored using psychometric scales. Basic life parameters and ECG were observed.
Results. Ketamine’s infusions showed transient antidepressant efficacy. Improvement rate in our group was significant lower than in previously reported. Ketamine was generally well tolerated. We noted transient BP variations and appearance of mild and transient dissociative symptoms. Low early response rate may be correlated with resistance to previous multimodal treatment, high rate of somatization and anxiety comorbidity or heterogeneity of our group.
Conclusions. Our findings do not support the use of ketamine infusions as the monotherapy in the subgroup of patients with multimodal treatment resistant depression.
Słowa klucze: depresja, leczenie, ketamina
Key words: depression, treatment, ketamine


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 59–73

Tomasz Szafrański
Leki ziołowe w leczeniu depresji – aktualny stan wiedzy
FREE ENGLISH FULLTEXT: Herbal remedies in depression – state of the art
Streszczenie
Ostatnie dekady przyniosły rozwój badań i zwiększone zainteresowanie psychofarmakologią leków pochodzenia naturalnego. Zidentyfikowano ponad 20 leków ziołowych, które mogą mieć potencjalne zastosowanie z uwagi na swoje działanie przeciwdepresyjne, przeciwlękowe lub jako leki nasenne. Są one często preferowane przez pacjentów, nierzadko przyjmowane na własną rękę, bez konsultacji z lekarzem. Celem pracy jest przedstawienie obecnego stanu wiedzy na temat zastosowania leków pochodzenia naturalnego w leczeniu depresji.  
Na podstawie przeprowadzonego przeglądu piśmiennictwa zidentyfikowano 7 leków ziołowych, w przypadku których badania przedkliniczne lub/i badania kliniczne sugerują wpływ przeciwdepresyjny: dziurawiec, lawenda, ogórecznik, różeniec, rumianek, szafran i żeń-szeń. W przypadku dwóch z nich – wyciągów z dziurawca i z szafranu – skuteczność działania przeciwdepresyjnego u chorych z łagodną lub umiarkowaną depresją została potwierdzona w kontrolowanych randomizowanych badaniach klinicznych.
Summary
Recent decades have seen development of research and an increased interest in the psychopharmacology of natural remedies. More than 20 herbal remedies have been identified that may potentially be applied in medicine as antidepressive, anxiety relieving or sleep-inducing agents. Patients often prefer to take herbal remedies and often take them on their own, without consulting a physician. The aim of the study is to present the state of the art concerning the use of natural remedies in the treatment of depression.
Following a literature review, 7 herbal remedies for which preclinical and clinical trials suggest their antidepressive influence have been identified: hypericum, lavender, borage, roseroot, chamomile, saffron and ginseng. For two of these, i.e. hypericum and saffron extracts, antidepressive effect in subjects with mild or moderate depression has been confirmed in controlled randomized clinical trials.
Słowa klucze: depresja, leki ziołowe, szafran
Key words: depression, herbal medicine, saffron


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 75–88

Ewa Stefańska, Agnieszka Wendołowicz, Urszula Kowzan, Beata Konarzewska, Agata Szulc, Lucyna Ostrowska
Czy zwyczajowy sposób żywienia pacjentów z depresją wymaga suplementacji witaminami i składnikami mineralnymi?
FREE ENGLISH FULLTEXT: Does the usual dietary intake of patients with depression require vitamin-mineral supplementation?
Streszczenie
Wstęp. Badania sposobu żywienia przeprowadzane wśród pacjentów z depresją wskazują, iż ich sposób żywienia często odbiega od racjonalnego, przyczyniając się tym samym do niezgodnej z zaleceniami podaży składników odżywczych, zwłaszcza witamin i składników mineralnych, których niedobór wpływa na nieprawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego.
Cel. Celem pracy była ocena zawartości wybranych witamin i składników mineralnych w całodziennych racjach pokarmowych pacjentów chorujących na zaburzenia depresyjne nawracające.
Metoda. Badaniami objęto grupę 69 osób (54 kobiet i 15 mężczyzn w wieku 18–65 lat, średni wiek kobiet wynosił
45,7 ± 12,2 roku, a mężczyzn 46,0 ± 12,2 roku) leczonych z powodu zaburzeń depresyjnych nawracających. Do zebrania danych dotyczących sposobu żywienia wykorzystano kwestionariusz opracowany w Zakładzie Dietetyki i Żywienia Klinicznego Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. W ocenie ilościowej sposobu żywienia wykorzystano 24-godzinny wywiad zebrany z 3 dni powszednich i 1 dnia weekendu.
Wyniki. W przeprowadzonych badaniach wykazano niezgodną z zaleceniami podaż większości ocenianych składników odżywczych.
Wnioski. Wyniki badań wskazują, iż konieczność stosowania suplementacji diety preparatami witaminowo-mineralnymi powinna być rozpatrywana indywidualnie. W momencie poprawy stanu klinicznego badanym pacjentom wskazana by była edukacja żywieniowa związana z właściwym doborem grup produktów w celu zapewnienia optymalnej podaży witamin i składników mineralnych.
Summary
Introduction. Research on diet and nutrition of patients with depression show that their eating habits are frequently irrational and result in the inconsistent supply of nutrients, especially vitamins and minerals, the deficiency of which leads to nervous system dysfunction.
Aim. The aim of the study was to evaluate the content of selected vitamins and minerals in daily food rations of patients suffering from recurrent depressive disorders.
Methods. The study involved a group of 69 people (54 women and 15 men, aged 18-65 years, mean age of women 45.7 ± 12.2 years, men 46.0 ± 12.2 years), treated for recurrent depressive disorders. A questionnaire designed in the Department of Dietetics and Clinical Nutrition, Medical University of Bialystok was used to collect dietary data. The quantitative assessment of eating habits used a 24-hour diet recall including 3 weekdays and 1 weekend day.
Results. The study showed that the supply of most nutrients assessed was inconsistent with recommendations.
Conclusions. The results indicate that the need for vitamin-mineral supplementation should be considered individually. Nutritional education related to the proper choice of groups of food products is indicated at the time of clinical improvement to ensure the optimum supply of vitamins and minerals.
Słowa klucze: depresja, witaminy, składniki mineralne
Key words: depression, vitamins, minerals


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 89–103

Andrzej Jasiewicz, Anna Grzywacz, Marcin Jabłoński, Przemysław Bieńkowski, Agnieszka Samochowiec,
Jerzy Samochowiec
Analiza polimorficznych wariantów genu transportera dopaminy DAT1 i transportera serotoniny 5-HTTLPR u pacjentów z zespołem zależności alkoholowej z uwzględnieniem fenotypowej cechy preferencji smaku słodkiego
FREE ENGLISH FULLTEXT: The analysis of the polymorphic variations of the dopamine gen transporter (DAT1) and the serotonin transporter (5-HTTLPR) in patients with Alcohol Dependence Syndrome with inclusion of the phenotypic feature of sweet liking preference
Streszczenie
Cel. Celem pracy było określenie zależności miedzy fenotypem “sweetliking” (preferencja smaku słodkiego) pacjentów z Zespołem Zależności Alkoholowej a występowaniem określonych polimorficznych wariantów genu transportera dopaminy DAT1 i transportera serotoniny 5-HTTLPR (serotonin-transporter-linked-polymorphic-region).
Materiał i metody. Do badania zrekrutowano 100 mężczyzn uzależnionych od alkoholu, spełniających kryteria uzależnienia według ICD-10. Wywiad dotyczący przebiegu uzależnienia zebrano przy użyciu polskiej wersji kwestionariusza SSAGA (Semi Structured Assesment for the Genetics of Alcoholism). Preferencję smaku słodkiego określono za pomocą zestawów probówek zawierających roztwory sacharozy. Osoby preferujące najwyższe stężenie sacharozy sklasyfikowane zostały jako „sweet likers” (preferujące smak słodki). Materiał do badań genetycznych uzyskano z krwi żylnej, DNA wyizolowano metodą wysalania. Przeprowadzono analizę występowania polimorficznych wariantów genu transportera dopaminy DAT1 i transportera serotoniny 5-HTTLPR. Do analizy statystycznej użyto programu SPSS.
Wyniki. W prezentowanym badaniu nie stwierdzono zależności między występowaniem określonych alleli polimorfizmów genu transportera dopaminy DAT1 i genu transportera serotoniny 5-HTT a preferencją sacharozy u probandów (pacjentów z rozpoznanym ZZA). Stwierdzono natomiast statystycznie istotną zależność pomiędzy występowaniem genotypu 9/10 polimorfizmu genu transportera dopaminy DAT1 a preferencją sacharozy wśród probandów (p = 0,0370 Obecność tego DAT1 9/10 VNTR trzykrotnie zwiększała szansę wystąpienia cechy „sweet liking”  (p = 0,015, odds ratio = 3,00) w grupie badanej. Wykazano również częstsze występowanie genotypu 10/10 (68,18% vs 47,92%) i 9/9 (6,82% vs 2,08%) u probandów SWL-. Obecność DAT1 10/10 VNTR u probandów ponad dwukrotnie zmniejszała szansę na wystąpienie SWL+ (p = 0,051, odds ratio = 0,43).
SWL- –  sweet liking (-) bez preferencji smaku słodkiego
SWL+ – sweet liking (+) preferujący smak słodki    
Wnioski. Potwierdzono związek fenotypu „sweet liking” z genotypem transportera dopaminy DAT1.
Summary
Objectives. The purpose of this study was to determine the relationship between sweet-liking phenotype and the variation of the gene sequence of the dopaminergic and serotonergic system.
Methods. The study recruited 100 probands. The participants were interviewed for addiction (SSAGA-Semi Structured Assessment for the Genetics of Alcoholism) and assessed with the questionnaires: MMSE, Beck Depression Inventory and Hamilton Anxiety, Snaith-Hamilton Pleasure Scale. The taste was analyzed with tests to assess sensitivity to sweet taste and also smell tests were performed. Patients preferring the highest glucose volumes were called sweet likers. Statistical analyses were performed (SPSS- Statistical Package for the Social Sciences).
Results. Links between sweet liking phenotype and polymorphic variant of DAT1 gene were determined. The presence of DAT1 9/10 genotype increased three fold time sweet liking phenotype (p=0.015, odds ratio-3.00), the presence of DAT1 10/10 decreased two fold time the chance being sweet liker (p=0.051, odds ratio-0.43). Genotype 10/10 was significantly more common among sweet dislikers 10/10 (68.18% vs 47.92%) i 9/9 (6.82% vs 2.08%).
Conclusions. A genetically significant association between the presence of 9/10 DAT1 VNTR genotype and a sweet-liking phenotype in probands was determined.
Słowa klucze: zespół zależności alkoholowej, fenotyp „sweet liking”, badanie genetyczne
Key words: Alcohol Dependence Syndrome, sweet liking phenotype, genetic study


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 105–120

Janusz Heitzman, Michał Lew-Starowicz, Marek Pacholski, Zbigniew Lew-Starowicz
Wykorzystywanie seksualne dzieci w Polsce – analiza badań 257 sprawców, którzy popełnili przestępstwa seksualne wobec małoletnich
FREE ENGLISH FULLTEXT: Children sexual abuse in Poland – study of 257 sexual offenders against minors
Streszczenie
Wstęp. Uzyskanie obiektywnych danych na temat przestępców seksualnych wobec dzieci jest trudne. W celu zwiększenia możliwości zapobiegania takim przestępstwom konieczne jest określenie czynników warunkujących tego typu zachowania seksualne.
Cele. Przygotowanie wszechstronnej analizy profilu sprawców przestępstw seksualnych wobec małoletnich.  
Materiał i metoda. Przeprowadzono  analizę dokumentacji z seksuologicznych, psychiatrycznych i psychologicznych badań sądowych oraz zapisów z rozpraw 257 sprawców. Uzyskane informacje obejmowały dane demograficzne, podłoże psychospołeczne, rozwój psychoseksualny, niedawną aktywność seksualną, problemy zdrowia fizycznego i psychicznego oraz dane dotyczące zarzucanego przestępstwa seksualnego.
Wyniki. Większość sprawców miała niezakłócone relacje rodzinne. Badani z zaburzeniami preferencji seksualnych postrzegali związki swoich rodziców jako gorsze, częściej zgłaszali trudności w nauce i w relacjach z nauczycielami oraz rówieśnikami. 5,4% badanych było w dzieciństwie wykorzystywanych seksualnie, a 23,3% padło ofiarą przemocy fizycznej. Większość sprawców negowało dysfunkcje seksualne i miało regularną, choć rzadką aktywność seksualną. U 20,6% zdiagnozowano zaburzenia psychiczne, a 36,8% nadużywało alkoholu. Prawie 30% badanych popełniło przestępstwo pod wpływem alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych. Większość sprawców nie ujawniało zaburzeń preferencji seksualnych. Pedofilię rozpoznano w 27% przypadków, a niedojrzałość psychoseksualną w 23,1%. Nie stwierdzono żadnego związku między zaburzeniami preferencji seksualnych a współzapadalnością psychiatryczną, nadużywaniem alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych. Nadużycia seksualne obejmowały dotykanie narządów płciowych, stosunek pochwowy lub oralny i obnażanie ciała swojego lub ofiary. Były one popełniane najczęściej wobec jednego dziecka, zaplanowane, z użyciem przemocy, przy pełnej świadomości wieku ofiary.
Wnioski. Uzyskane dane poszerzają dotychczasową wiedzę na temat sprawców przestępstw seksualnych wobec małoletnich i powinny być brane pod uwagę przy planowaniu oddziaływań terapeutycznych oraz prewencyjnych.
Summary
Introduction. Obtaining objective data on sexual offenders against minors is difficult. In order to enhance the possibilities to prevent such crimes it is essential to determine factors that condition this kind of sexual behavior.
Aim: The aim of the study was to prepare a multidimensional analysis of a profile of sexual offenders against minors.
Material and method. A detailed analysis of documentation from forensic sexological, psychiatric and psychological examinations and information from the records of the proceedings concerning 257 perpetrators was performed by the authors. Information analyzed included demographic data, psychosocial background, psychosexual development, recent sexual activity, physical and mental health issues and information concerning accused sexual crime.
Results. The majority of the offenders had undisturbed family relations. However, subjects with sexual preference disorders perceived their parents’ relationship as worse, reported more difficulties in educational process and in relation to teachers and peers. 5.4% of subjects experienced sexual abuse and 23.3% physical violence in their childhood. The majority reported no sexual dysfunction and had regular but rare sexual activity. 20.6% were diagnosed as having mental disorder and 36.8% were alcohol abusers. Almost 30% were under influence of alcohol or another substance during the crime. The majority had no sexual preference disorder. Definite pedophilia was found in 27% and traits of psychosexual immaturity in 23.1% of cases.
There was no relationship between sexual preference disorders and psychiatric comorbidity, alcohol or substance abuse. The acts of sexual abuse comprised genital touching, vaginal or oral intercourse as well as exposing offender’s or victim’s body. These acts were typically against one child, planned, being aware of victim’s age and using physical violence.
Conclusions. The data from our research should be taken into account when planning therapeutic and preventive interventions.
Słowa klucze: wykorzystywanie seksualne dzieci; sprawcy przestępstw; zaburzenia preferencji seksualnych; pedofilia
Key words: child sexual abuse; offenders; sexual preference disorders; pedophilia
Informacja:
Praca pt. „Wykorzystywanie seksualne dzieci w Polsce – analiza badań 257 sprawców, którzy popełnili przestępstwa seksualne wobec małoletnich” powstała na podstawie projektu badawczego pt. „Sprawcy przestępstw seksualnych wobec nieletnich. Diagnostyka psychiatryczna i seksuologiczna” finansowanego z grantu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (nr grantu N N404_516838).


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 121–134

Izabela Łucka, Anna Dziemian
Pedofilia – przegląd literatury, ilustracja kazuistyczna, dylematy
Pedophilia – a review of literature, casuistics, doubts
Streszczenie
Głównym celem artykułu jest przedstawienie podstawowych problemów związanych ze zjawiskiem pedofilii oraz rozpoznawaniem tego fenomenu jako znaczącego społecznego problemu. Artykuł wzbogacony jest o ilustrację kazuistyczną przedstawiającą adolescentów z zaburzonymi zachowaniami w sferze seksualnej, pozwalającą na postawienie pytania: Czy sprawcy będą eskalować swoje nieprawidłowe zachowania, stając się dorosłymi pedofilami, czy ich zaprzestaną w toku swego rozwoju? Kazuistyka stanowi w intencji autorów asumpt do dyskusji dotyczącej zapobieganiu zjawisku molestowania seksualnego dzieci. Artykuł zawiera ponadto przegląd literatury dotyczącej sprawców molestowania seksualnego dzieci, stanowi próbę uporządkowania wiedzy zarówno na temat samej pedofilii, począwszy od definicji z uwagi na typ podejmowanych działań, rodzaj ofiary oraz okoliczności, w jakich sprawca podejmuje działanie, jak i rozpoznanie objawów pedofilii oraz jej następstw. Dotyczą zachowań sprawców pochodzących ze środowiska wewnątrzrodzinnego, jak i osób dla dziecka obcych. Ponieważ konsekwencje molestowania seksualnego są długoterminowe, obejmują zarówno sferę fizyczną, jak i psychiczną, mają wpływ na zachowanie oraz funkcjonowanie społeczne ofiary. Badania wykonane u pedofilów wykazały strukturalne i funkcjonalne zaburzenia czołowo-limbiczne, w tym także dotyczące ciała migdałowatego. Być może zachowania pedofilne są więc wtórne do neurorozwojowych nieprawidłowości czy też innych neuropsychiatrycznych zaburzeń.
Summary
The main purpose of this article is presentation of several basic issues related to the phenomenon of child sexual molesters and recognition of pedophilia as a significant social problem. The article, supplemented by casuistic illustration showing adolescents with sexual behavior disorders is giving rise to the following question: do they progress in their inappropriate behaviors to grow into adult molesters or do they stop anywhere along the way of their development? Casuistry, in the intention of the authors, is the background for discussion about prevention of child sexual abuse. This article presents also a review of the current knowledge about child sexual molesters. The topics include: the definition of pedophilia itself, which varies in the literature depending on the types of activities, kinds of victims and the circumstances in which the perpetrator acts, through to the recognition of symptoms of pedophilia as well as its consequences. It includes both intra-familial and extra-familial child sexual abuse and their offenders. The more, that the history of child sexual abuse is associated with numerous long-term physical, psychological, behavioral, interpersonal and social effects on the victim. The examinations made among pedophilic molesters have shown structural and functional temporal-limbic abnormalities, including abnormalities in the amygdala and it is possible that the pedophilic inclinations are secondary to neurodevelopmental perturbations and other neuropsychiatric syndromes.
Słowa klucze: pedofilia, młodociani sprawcy przemocy seksualnej
Key words: pedophilia, perpetrators, adolescent sexual aggression


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 135–144

Magdalena Piegza, Aleksandra Leksowska, Robert Pudlo, Karina Badura-Brzoza, Jerzy Matysiakiewicz,
Zbigniew Gierlotka, Piotr W. Gorczyca
Zaburzenia identyfikacji płciowej czy zachowania andromimetyczne u ofiary kazirodztwa – studium przypadku
FREE ENGLISH FULLTEXT: Gender identity disorders or andromimetic behaviour in a victim of incest – a case study
Streszczenie
Obecnie coraz trudniejsze staje się jednoznaczne klasyfikowanie problematyki związanej ze zjawiskiem dezaprobaty płci ze względu na określanie siebie w kontekście coraz bardziej płynnych kategorii tożsamości płciowej – wewnętrznego poczucia bycia kobietą lub mężczyzną. Autorzy przedstawiają przypadek kobiety, u której problemy wewnętrzne związane z własną seksualnością i niepełną identyfikacją z rolą przypisywaną płci mają źródło w przeszłości rodzinnej. Długotrwałe, traumatyczne doświadczenia molestowania kazirodczego i przemocy ze strony najbliższych zaburzyło rozwój badanej w wielu obszarach osobowości i funkcjonowania. Celem pracy był opis przypadku oraz weryfikacja hipotezy o występującym u badanej zaburzeniu tożsamości płci, które współistnieje z zaburzeniami depresyjnymi. W pracy nad problematyką pacjentki wykorzystano, oprócz wywiadu klinicznego, następujące narzędzia diagnostyczne: Minesocki Wielowymiarowy Inwentarz Osobowości (MMPI) i Test Plam Atramentowych H. Rorschacha w systemie CSR Exnera (TPA).  Badanie wykazało, że pacjentka seksualnie określa się jednoznacznie jako kobieta. Prezentowane przez nią zachowania upodabniające ją do mężczyzn nie negują jej płci ani też nie wiążą się nawet z chwilową potrzebą przynależności do płci przeciwnej. Należy je interpretować w szerszym kontekście jej doświadczeń urazowych, nie tylko seksualnych, ale także związanych z różnymi aspektami roli kobiety.
Summary
Nowadays, it is becoming increasingly difficult to clearly classify the issues associated with the phenomenon of gender dysphoria due to the fact that one identifies oneself in the context of increasingly fluid categories of gender identity - an intrinsic sense of being a woman or a man. The authors present a woman whose internal problems connected with her sexuality and incomplete identification with the role attributed to her gender originate from her family history. Long-lasting, traumatic experiences of incestuous abuse and violence on the part of close relatives disturbed her development in many areas of personality and functioning. The aim of the study was to verify the hypothesis of the existence of gender identity disorder accompanied by depressive disorders. In addition to the medical history, the study of patient’s problems included the following diagnostic tools: the Minnesota Multiphasic Personality Inventory (MMPI) and the Rorschach Inkblot Test in a CSR Exner system (TPA). The study revealed that as for sexual identification, the patient unambiguously identifies herself as a woman. Her behaviour to become like a man does not deny her sex, or even involve a temporary need of belonging to the opposite sex. It should be interpreted in the broader context of her traumatic experiences, not just sexual, but also concerning different aspects of a female gender role.
Słowa klucze: zaburzenia identyfikacji płciowej, zespół dezaprobaty płci, kazirodztwo
Key words: gender identity disorders, gender dysphoria syndrome, incest


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 145–155

Aušra Deksnyte, Ramunas Aranauskas, Vytautas Kasiulevičius, Virginijus Šapoka, Karolina Palinauskaite,
Rima Gaidamowicz
Parametry przedśmiertnego majaczenia
FREE ENGLISH FULLTEXT: Parameters of ante-mortem delirium
Streszczenie
Cel. Celem tego badania było określenie parametrów przedśmiertnego majaczenia w szpitalu psychiatrycznym i porównanie ich z przedśmiertną psychopatologią pacjentów somatycznych.
Metoda. Analiza dokumentacji medycznej 139 pacjentów szpitala psychiatrycznego zmarłych w latach 1997–2003. Diagnozy zostały postawione na podstawie wytycznych do wersji 10 (ICD-10) według Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób. Dobór pacjentów do badania był uwarunkowany następującymi danymi: wiek pacjenta, płeć, wcześniejsze zaburzenia psychiczne, stan psychiczny i somatyczny oraz inne choroby.
Wyniki. U 83,7% pacjentów zostało rozpoznane przedśmiertne majaczenie, gdzie największą grupę stanowili starsi mężczyźni z objawami demencji i mniejszą skłonnością do depresji. Stwierdzono, że u pacjentów bez objawów demencji majaczenie występowało u 76,9% płci męskiej i 23,1% płci żeńskiej (P = 0,008). Wśród badanych pacjentów majaczenie trwało od 1 do 1 335 dni. Obserwacji zostało poddane dłuższe majaczenie, które występowało u pacjentów powyżej 75 roku życia (87,7, SD 52,6 vs 183,9, SD 121,4 dni, p = 0,019) i chorych z objawami demencji (83,6, SD 173,6 vs 13,5, SD 11,6 dni, p < 0,001), zależności między płciami nie obserwowano.
Wnioski. Przedśmiertne majaczenie najczęściej występowało u pacjentów w starszym wieku z objawami demencji. U pacjentów młodszych bez objawów demencji majaczenie trwało krócej. Dłuższe majaczenie występowało częściej u pacjentów w szpitalu psychiatrycznym niż u pacjentów somatycznych. Dla pacjentów z objawami depresji i osób poprzednio nadużywających alkohol wystąpienie objawów przedśmiertnego majaczenie nie jest typowe. Przedśmiertne majaczenie o nasileniu średnim i hiperaktywnym tuż przed śmiercią zmieniało się na mało aktywne.
Summary
Objectives. The aim of this study was to investigate the parameters of ante-mortem delirium of the patients in a closed psychiatric institution and to compare them with the ante-mortem psychopathology of the medical patients.
Methods. There were 139 medical records of the patients analyzed, who died during the period of 1997-2003 at the in-patient psychiatric institution. The diagnoses were recorded according to the International Classification of Diseases, 10th Revision (ICD-10) criteria. Patients’ data included age, gender, previous psychiatric disorders, current somatic and psychiatric morbidity, and comorbidity.
Results. The incidence of delirium was 83,7%. The delirium group included more elder, male persons who were more likely to have dementia and less inclined to depression. Surprisingly the incidence of delirium among non-dementia men was quite high – 76,9%, as compared to non-dementia women – 23,1% (P=0,008). The duration of delirium differed from 1 to 1335 days. Longer delirium was observed among elder than 75 years (87,7, SD 183,9 vs52,6, SD 121,4 days; P=0,019) and dementia (83,6, SD 173,6 vs 13,5, SD 11,6 days; P<0,001) patients, but did not differ in gender groups.
Conclusions. Ante-mortem delirium occurred more commonly in more elder and demented patients The duration of ante-mortem delirium was shorter in younger and non-dementia patients. Patients of the psychiatric institution tend to have longer deliriums than medical patients. The patients with depression and the history of alcohol abuse were not likely to get ante-mortem delirium. Before death in many persons hyperactive and mixed delirium transformed into hypoactive.
Słowa klucze: przedśmiertne majaczenie, umierający pacjent, demencja
Key words: ante-mortem delirium, terminally ill, dementia


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 157–171

Rafał Styła
Różnice w zakresie skuteczności intensywnych programów leczenia zaburzeń osobowości i nerwic. Czy warto monitorować efektywność zespołu terapeutycznego?
FREE ENGLISH FULLTEXT: Differences in effectiveness of intensive programs of treatment for neurotic and personality disorders. Is it worth to monitor the effectiveness of the therapeutic team?
Streszczenie
Cel. Sprawdzenie, czy trzy odmienne intensywne programy leczenia zaburzeń osobowości i nerwic są skuteczne w obniżaniu nasilenia objawów nerwicowych i cech osobowości nerwicowej oraz czy istnieją różnice między tymi ośrodkami w zakresie efektów terapii.
Metoda. Grupa badana liczyła 105 pacjentów (83% kobiet, średnia wieku 35 lat) ze zdiagnozowaną nerwicą lub zaburzeniami osobowości, którzy byli leczeni w warunkach oddziału dziennego lub całodobowego. Badane programy terapeutyczne były stworzone dla pacjentów z rozpoznaniem nerwic i zaburzeń osobowości. Składają się z leczenia w formie grupowej (psychoterapia grupowa, psychodrama, psychoedukacja itp.) trwającego od 6 do 12 tygodni, 5 godzin dziennie. Uczestnicy badania wypełniali Kwestionariusz Objawów Nerwicowych KS-II oraz Kwestionariusz Osobowości Nerwicowej KON-2006 na początku i pod koniec leczenia.
Wyniki. Leczenie okazało się efektywne w obniżaniu nasilenia objawów nerwicy (d Cohen = 0,56). Bardziej szczegółowa analiza ukazała, że istnieje istotna statystycznie interakcja między trzema badanymi grupami a efektywnością (η2 = 0,09). Terapia oferowana w dwóch instytucjach okazała się efektywna (d Cohen = 0,80), podczas gdy jeden z badanych programów nie prowadził do poprawy u pacjentów. Nie stwierdzono poprawy w zakresie nasilenia cech osobowości nerwicowej w żadnym z badanych ośrodków.
Wnioski. Istnieją istotne różnice w efektywności intensywnych programów leczenia nerwic i zaburzeń osobowości. W świetle literatury można postawić hipotezę, że uzyskane wyniki są w większym stopniu powiązane z charakterystyką zespołów terapeutycznych niż z wykorzystywanymi metodami. Ujawnia się potrzeba rutynowego monitorowania efektywności zespołów.
Summary
Objectives. To test whether three different intensive programs of treatment for neurotic and personality disorders are effective in decreasing neurotic symptoms and traits of neurotic personality and whether there are differences between them in clinical outcome.
Method: The sample consisted of 105 patients (83% female, mean age 35) diagnosed with neurosis and personality disorders that were treated in three therapeutic wards under routine inpatient conditions. The therapeutic programs are designed for patients with neurotic and personality disorders. They consist of 6-12 weeks of approximately 5 hours of eclectic group treatment (group psychotherapy, psychodrama, psychoeducation etc.). Participants filled in Symptoms’ Questionnaire KS-II, and Neurotic Personality Questionnaire KON-2006 at the beginning and at the end of the course of psychotherapy.
Results. The treatment proved to be effective in diminishing neurotic symptoms (d Cohen=0.56). More detailed analysis revealed that there was a significant interaction between the three analysed therapeutic wards and the effectiveness (.2=0.09). The treatments offered in two institutions were effective (d Cohen=0.80) while one of the programs did not lead to significant improvement of the patients. None of the therapeutic wards proved to be effective in changing the neurotic personality traits.
Conlusions. There are significant differences in effectiveness of the intensive programs of treatment for neurotic and personality disorders. In the light of the literature, one can assume that the differences are more connected with the characteristics of therapeutic teams than with the methods used. The need for standard methods of effectiveness monitoring is discussed.
Słowa klucze: psychoterapia, efektywność leczenia, niepowodzenie leczenia
Key words: psychotherapy, treatment effectiveness, treatment failure


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 173–186

Justyna Morylowska-Topolska, Marta Makara-Studzińska, Jan Kotarski
Wpływ wybranych zmiennych socjodemograficznych i medycznych na nasilenie objawów lękowych i depresyjnych w poszczególnych trymestrach ciąży
The influence of sociodemografic and medical variables on severity of anxiety and depressive symptoms during particular trimesters of pregnancy
Streszczenie
Cel. Celem naukowym pracy była analiza wpływu wybranych zmiennych socjodemograficznych i medycznych na nasilenie objawów lękowych i depresyjnych w poszczególnych trymestrach ciąży.
Metoda. Badanie miało charakter prospektywny, longitudinalny. Grupę badaną stanowiło 314 pełnoletnich kobiet ciężarnych. Do oceny występowania objawów lęku i depresji wykorzystano Szpitalną Skalę Lęku i Depresji (HADS). Uzyskane wyniki poddano analizie statystycznej. Do oceny normalności rozkładu został wykorzystany test W Shapiro-Wilka. Do porównań międzygrupowych zastosowano testy nieparametryczne: test U Manna-Whitneya oraz test Kruskala-Wallisa.
Wyniki. Ocena sytuacji materialnej i mieszkaniowej przez badane wiązała się nasileniem objawów lękowych i depresyjnych w przebiegu całej ciąży. Badane będące pannami miały większe nasilenie objawów depresyjnych w pierwszym i trzecim trymestrze. Zmienne medyczne (związane z wywiadem położniczo-ginekologicznym), takie jak poronienie w wywiadzie, powikłania w poprzedniej ciąży, rodzaj porodu w poprzedniej ciąży, zasadniczo  nie wpływały na nasilenie objawów lękowych i depresyjnych. Jedynie większe nasilenie objawów depresyjnych w trzecim trymestrze wiązało się z powikłaniami w poprzedniej ciąży. Ciążą nieplanowana okazała się być jedną z najistotniejszych zmiennych warunkujących większe nasilenie objawów lękowych i depresyjnych w ciąży.
Wnioski. Poznanie  socjodemograficznych i medycznych czynników związanych z nasileniem objawów lęku i depresji w ciąży może umożliwić skuteczniejsze monitorowanie grup kobiet szczególnie narażonych na wystąpienie tych zaburzeń. Wprowadzenie badań skriningowych w kierunku lęku i depresji w ciąży, prowadzonych systematycznie w jej trakcie, stwarza szansę wcześniejszej diagnozy i szybszego wdrożenia właściwego postępowania.
Summary
Aim. The aim of the study was to research the effect of selected socio-demographic and medical variables on the severity of symptoms of anxiety and depression in different trimesters of pregnancy.
Materials and methods. The study was prospective, longitudinal, the group consisted of 314 adult pregnant women. To assess the prevalence of depressive and anxiety symptoms the Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS) was used. The results were statistically analyzed. To assess the normal distribution the Shapiro-Wilk test was used. Non-parametric tests: Mann Whitney U test and Kruskal Wallis ANOVA were used due to the distribution of the variables tested against the intergroup comparisons that deviate from the normal distribution.
Results. Only the assessment of the financial and housing situation given by the respondents was related to the severity of symptoms of anxiety and depression in the course of the entire pregnancy. The unmarried respondents had greater severity of depressive symptoms in the first and third trimesters. Other socio-demographic variables were not associated with the severity of symptoms of anxiety and depression in different trimesters of pregnancy. Medical variables (associated with an obstetric-gynecological history), such as a history of miscarriage, complications in a previous pregnancy, the mode of delivery in a previous pregnancy, generally did not affect the severity of symptoms of anxiety and depression during pregnancy. Only major symptoms of depression during the third trimester were associated with complications in a previous pregnancy. An unplanned pregnancy turned out to be one of the most crucial variables determining higher severity of anxiety and depression during pregnancy.
Conclusions. The knowledge of socio-demographic and medical factors associated with the severity of symptoms of anxiety and depression during pregnancy may facilitate better monitoring the groups of women being particularly vulnerable to the occurrence of these disorders. The introduction of screening tests regarding anxiety and depression during pregnancy, being carried out systematically in the course of pregnancy provides an opportunity for earlier diagnosis and more rapid implementation of good practice.
Słowa klucze: lęk, depresja, ciąża
Key words: anxiety, depression, pregnancy


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 187–194

Dominika Berent, Iwona Bączek, Antoni Florkowski, Piotr Gałecki
Choroba Creutzfeldta-Jakoba w praktyce psychiatrycznej – opis przypadków postaci ataktycznej i Heidenhaina
FREE ENGLISH FULLTEXT: Creutzfeldt-Jakob disease in the psychiatric practice – case reports of the ataxic and Heidenhain variant
Streszczenie
Cel. Sporadyczna Choroba Creutzfeldta-Jakoba (sCJD) jest rzadką śmiertelną chorobą neurodegeneracyjną mózgu o niestałym obrazie klinicznym. Jej właściwe rozpoznanie nadal pozostaje wyzwaniem. Początkowe objawy są niejasne i różnią się pomiędzy wyodrębnionymi postaciami klinicznymi sCJD. Celem pracy jest prezentacja różnorodności objawów i trudności diagnostycznych w sCJD na podstawie opisu przypadków dwóch pacjentek badanych przez psychiatrów na pewnym etapie choroby.
Metoda. Opisy przypadków zostały opracowane na podstawie dostępnej dokumentacji medycznej.
Wyniki. Przypadek postaci ataktycznej sCJD pacjentki A. P. jest przykładem prezentacji klinicznej sCJD sugerującym neurologiczne tło choroby już na początku objawów i poprawnie skierowanym przez psychiatrę na oddział neurologiczny, gdzie zdiagnozowano prawdopodobną sCJD. Kontrastem jest wariant Heidenhaina pacjentki I. W., nieprawidłowo rozpoznany jako zaburzenie dysocjacyjne, znane z literatury z nastręczania trudności diagnostycznych nawet neurologom. U obydwu kobiet diagnozę sCJD potwierdzono w badaniu autopsyjnym.
Wnioski. We wszystkich przypadkach objawów wzrokowych o nieznanej etiologii, nawet jeżeli początkowo wykluczone zostanie podłoże neurologiczne i okulistyczne, sCJD powinna być wzięta pod uwagę w diagnostyce różnicowej.
Summary
Objectives. Sporadic Creutzfeldt-Jakob disease (sCJD) is a rare fatal neurodegenerative brain disorder of variable clinical manifestation. Making the right diagnosis still remains challenging. First symptoms are vague and differ between clinical subtypes of the disease. This is to present the symptoms variability and diagnostic difficulties in sCJD based on case reports of two female patients examined at time of the disease duration by psychiatrists.
Methods. Data of our patients were collected from hospital medical records.
Results. The case of patient A. P.’ ataxic sCJD is an example of clinical picture suggesting neurological background of the disease almost from the symptoms’ onset and being referred by psychiatrist to the neurological ward, where the right diagnosis of probable sCJD was established. In the opposite is the case of patient I. W.’ Heidenhain variant of sCJD, misdiagnosed with dissociative disorder delivering huge diagnostic difficulties, even to neurologists. In both patients the certain diagnosis was confirmed at autopsy.
Conclusions. In patients with visual disturbances of unknown etiology, even if the ophthalmological and neurological background is excluded, sCJD should be taken into consideration in the differential diagnosis
Słowa klucze: choroba Creutzfeldta-Jakoba, psychiatria
Key words: Creutzfeldt-Jakob disease, psychiatry


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 195–204

Filip Marcinowski
Maurycy Urstein: zapomniany polski współtwórca niemieckiej psychiatrii
FREE ENGLISH FULLTEXT: Maurycy Urstein: forgotten Polish contributor to German psychiatry
Streszczenie
Polski psychiatra Maurycy Urstein (1872–1940) jest dzisiaj niemal zupełnie zapomniany. Nie wymienia się go wśród twórców polskiej psychiatrii, co częściowo może usprawiedliwiać fakt, że był głównie autorem niemieckojęzycznym. Jego dorobek obejmuje kilkadziesiąt prac, w tym cztery monografie poświęcone katatonii. Był zwolennikiem autointoksykacyjnej teorii zaburzeń psychicznych, zdeklarowanym przeciwnikiem psychoanalizy i entuzjastą biologicznych metod leczenia w psychiatrii. Osobowość Ursteina, jak również  ekscentryczność jego niektórych poglądów przyczyniły się  w równym stopniu do jego niemal zupełnej izolacji od polskiego środowiska psychiatrycznego.
Summary
Polish psychiatrist Maurycy Urstein (1872–1940) is nowadays almost forgotten. He is not mentioned in the history of Polish psychiatry which only partially may be explained by the fact that his most essential works were published in German language. His scientific oeuvre contains dozens of publications, including four monographs on catatonia. Urstein was an ardent advocate of the autointoxication theory of psychiatric disorders, fierce opponent of psychoanalysis and enthusiast of the use of biological methods of treatment in psychiatry. Both some eccentric views and specific personality probably equally contributed to his almost complete isolation among psychiatrists in the interwar Poland.
Słowa klucze: historia medycyny, katatonia
Key words: history of medicine, catatonia


Psychiatr. Pol. 2014; 48(1): 205–220

Ryszard Kujawski
Polskie środowisko neuropsychiatryczne wobec ustaw sterylizacyjnych w latach trzydziestych XX wieku
Polish neuropsychiatric environment to sterilization laws in the thirties of the twentieth century
Streszczenie
Artykuł opisuje rozważania, jakie prowadzono w środowisku polskich psychiatrów i neurolo-gów w latach trzydziestych XX wieku w związku ze sterylizacją osób z zaburzeniami psy-chicznymi. Przedstawiono krótko historię ustaw sterylizacyjnych na świecie. Artykuł opisuje reakcję polskich psychiatrów na niemiecką ustawę sterylizacyjną (1933 r.). Zaprezentowano poglądy psychiatrów i neurologów wobec projektowanej w Polsce ustawy sterylizacyjnej.  Dwa projekty ustawy eugenicznej w Polsce pochodziły od psychiatrów. Ustawa sterylizacyjna w Polsce ostatecznie nie została uchwalona.
Summary
The article describes the considerations that were carried out by Polish psychiatrists and neurologists in the thirties of the twentieth century, due to the sterilization of persons with mental disorders. The paper presents a short history of sterilization laws in the world. The reaction to the German Law for the Prevention of Hereditary Diseased Offspring (1933) among Polish psychiatrists was presented. The views of psychiatrists and neurologists to the proposed sterilization law in Poland were also outlined. Two projects of eugenic laws in Poland came from psychiatrists. Sterilization Law in Poland ultimately was enacted.
Słowa klucze: sterylizacja, prawo, historia psychiatrii polskiej
Key words: sterilization, law, history of Polish psychiatry



Omówienia książek i czasopism
Katarzyna Klasa
Bartosz Łoza, Michał Lew-Starowicz, Artur Mamcarz Hedonista
Medical Education Sp. z o.o., Warszawa 2013, wydanie drugie, Biblioteka „Neuropsychiatrii”, 112 stron.


ISSN 0033-2674


Inne strony PTP:
Other PTP websites:

www.psychiatria.org.pl
www.psychiatriapsychoterapia.pl

www.archivespp.pl
www.psychoterapiaptp.pl

 

Psychiatria Polska
jest indeksowana w:

INDEXED IN:
Thomson Reuters Master List
Science Citation Index Expanded
Journal Citation Reports
(Impact Factor 1,48)

Medline/Index Medicus
MNiSW (15 pkt)
Scopus/SCImago
EMBASE/Excerpta Medica
PsycINFO, EBSCO, DOAJ
Index Copernicus
Cochrane Library
CrossRef/DOI


Psychiatria Polska
is an open access journal


Rekomendujemy stronę:
We recommend:
Pharmacological Reports




+48 012 633 40 67
telefon kontaktowy