Funkcjonowanie psychiczne pacjentek z poszczególnymi fenotypami zespołu policystycznych jajników (PCOS) - analiza stylów przywiązania i mechanizmów radzenia sobie ze stresem
Więcej
Ukryj
1
Jagiellonian University Medical College, Department of Psychiatry and Psychotherapy, Psychotherapy Clinic, Kraków, Poland
2
Dr. Joseph Babinski Specialist Hospital in Kraków
3
Jagiellonian University Medical College, Department of Gynecology and Obstetrics, Kraków, Poland
Data nadesłania: 21-06-2025
Data akceptacji: 14-07-2025
Data publikacji online: 30-04-2026
Data publikacji: 03-04-2026
Autor do korespondencji
Witold Urban
1. Department of Psychotherapy, Jagiellonian University Medical College, Teofila Lenartowicza 14, 31-138 Kraków, Poland.
2. Joseph Babiński Clinical Hospital, Józefa Babińskiego 29, 30-393 Kraków, Poland
Psychiatr Pol 2026;60(2):309-322
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Cel pracy:
Ocena wzorców przywiązania i strategii radzenia sobie ze stresem u pacjentek z fenotypami NIH i non-NIH zespołu policystycznych jajników. Dodatkowo, zbadanie korelacji między stylami przywiązania a mechanizmami radzenia sobie ze stresem, a także korelacji między BMI, hirsutyzmem a zmiennymi psychologicznymi.
Metoda:
Do badania włączono 62 pacjentki z fenotypami NIH oraz 32 pacjentki z fenotypami non-NIH. Każda pacjentka przeszła diagnostykę ginekologiczną i endokrynologiczną. Do oceny stylów przywiązania wykorzystano Kwestionariusz Stylów Przywiązania, a do oceny radzenia sobie ze stresem zastosowano kwestionariusz Mini-COPE.
Wyniki:
Wzorzec przywiązania lękowo-ambiwalentnego był bardziej wyraźny u pacjentek z fenotypami „klasycznymi” NIH. Pacjentki z fenotypami NIH rzadziej stosowały takie strategie radzenia sobie ze stresem jak aktywne radzenie, planowanie i akceptacja. Ponadto zaobserwowaliśmy statystyczną tendencję w różnicach w następujących strategiach: zaprzeczanie (p = 0,066), wycofanie behawioralne (p = 0,084) i obwinianie siebie (p = 0,066). W obu fenotypach przywiązanie bezpieczne korelowało pozytywnie z poszukiwaniem wsparcia emocjonalnego, natomiast przywiązanie lękowo-unikające korelowało negatywnie z tym mechanizmem. Z kolei przywiązanie lękowo-ambiwalentne w obu fenotypach korelowało negatywnie z akceptacją i pozytywnie z wycofaniem behawioralnym i obwinianiem siebie. Wzorce przywiązania nie korelowały ani z BMI, ani z nasileniem hirsutyzmu.
Wnioski:
Pacjentki z różnymi fenotypami PCOS różnią się pod względem wzorców przywiązania i strategii radzenia sobie ze stresem. Poszczególne style przywiązania są skorelowane z konkretnymi mechanizmami radzenia sobie ze stresem. Należy stosować spersonalizowane podejście, które uwzględnia heterogeniczność kliniczną PCOS i różnice w funkcjonowaniu psychicznym między pacjentkami z poszczególnymi fenotypami PCOS.